كۆرۈش: 526|ئىنكاس: 0

ئالتاي ھەققىدە

[ئۇلانما كۆچۈرۈش]

1

تېما

0

دوستلىرىم

9

جۇغلانما

يېڭى ئەزا

Rank: 1

يوللىغان ۋاقتى 2014-9-13 21:02:45 |ھەممە قەۋەتنى كۆرۈش
ئالتاي

3 I1 `: R. U: c3 K) E
0 x0 C9 z. f9 o% S: J! A2 T

: r: K9 a& G+ u8 n( mئالتاي ۋىلايىتى شىنجاڭنىڭ شىمالىي قىسمىغا جايلاشقان،غەرىپ تەرىپى قازاققىستان،روسىيە بىلەن تۇتىشىدۇ،شەرىق تەرىپى مۇڭغۇل دۆلىتى بىلەن چېگىرلىنىدۇ،چېگرا سىزىقىنىڭ ئۇزۇنلىقى 1205 مېتىركېلىدۇ.ئومۇمىي يەر كۆلىمى117988  كىۋادىرات كىلومېتىر كېلىدۇ.نوپۇسى 64  تۈمەن بولۇپ قازاق،خەنزۇ،خۇيزۇ،ئۇيغۇر،مۇڭغۇل قاتارلىق مىللەتلەربار،ئاز سانلىق مىللەتلەر ئومۇمىي نوپۇسنىڭ 56 پىرسەنتىنى،ئۇنىڭ ئىچىدە قازاق مىللىتى ئومۇمىي نوپۇسنڭ يېرىمىنى ئىگەللەيدۇ.ۋىلايەتلىك مەمۇرىي مەھكىمە قوروسى ئالتاي شەھىرى ازادلىق يولى 341 –نومۇرغا جايلاشقان.
/ d8 X5 @" {+ H$ q% X. Q) o0 F 14.jpg
            1 ^8 ~& i1 x/ i# U5 k* K
ئالتاي ۋىلايىتى شىنجاڭنىڭ شىمالىي قىسمىغا جايلاشقان،ئالتاي تېغىنىڭ جەنۇبىي ئېتىكى شەرقىي كەڭلىك       45°00'00"-49°10'45" شىمالىي كەڭلىك ئارىسىغا جايلاشقان.شەرقىي قىسمى مۇڭغۇل دۆلىتى بىلەن چېگېرلىنىدۇ،غەرنىي،جەنۇبىي قىسمى قازاققىستان،روسىيە بىلەن چېگىرلىنىدۇ،چېگرا سىزىقىنىڭ ئۇزۇنلىقى 1175 كىلومېتىر كېلىدۇ.- [7 o# U/ t( l( w" N' G5 e
تارىخى:: U5 q& Q; x& j3 _
1913-يىل چېڭخۇا ناھىيە نائىىبلىقى ئورنىتىلغان،1921 –يىل چېڭخۇا ناھىيسى قۇرۇلغان،1953 –يىل ئاتەي ناھىيسىغائۆزگەرتىلگەن،1954 –يىل ئالتاي ناھىيسىغا ئۆزگەرتىلگەن ،1984 –يىلى ئالتاي ناھىيسىنى بىكار قىلىپ ئالتاي شەھىرىگە ئۆزگەرتىلگەن./ Z  o  F' X( L' A5 q
نوپۇسى:) G; L( h5 Z3 A  M: {8 L
پۈتۈن ۋىلايە تتە 6ناھىيە1 شەھەر،54يېزا،12 دېھقانچىلىق مەيدانى بولۇپ ئومۇمىي يەر مەيدانى  11.8تۈمەن كىۋادىرات كىلومېتىر ،2006 يىل ئاخىردىكى نوپۇس 63.78،يېزا ئىگىلىك بىلەن شۇغۇللىنىدىغانلار بىلەن شۇغۇللانمايدىغانلارنىڭ سانى  تەڭ نىسبەتنى ئىگەللەيدۇ.0 v! y7 R9 w+ C8 [: y
ئىقتىسادى:; U/ ]" J6 Q  ^  R3 [9 h
ئالتاي ۋىلايىتىنىڭ ئىقتىسادى ئاساسلىقى چارۋىچىلىق،كان مەھسۇلاتلىرى،ساياھەت ۋە سۇ ئېنىرگىيسىغا تاينىدۇ.2006-يىلنىڭ ئاخىرىغا كەلگەندە 1-،2-،3-كەسىپلەرنىڭ ئىگەللىگەن نىبىتى 24.5:42.1:33.4   .% s' v  h: F; `* P
ساياھەت:0 x9 f* Q0 W) \1 d
ئالتاي ۋىلايىتىنىڭ تۆت ئەتراپى تاغ نىلەن قورشالغان،يەر شەكلى مۇرەەككەپ.دۆلەت Aدەرىجىلىك ساياھەت رايونىدىن 13 بۇلۇپ،بۇنىڭ ئىچىدەA 3 دەرىجىلىك رايوندىن 4 ى،A 2 دەرىجىلىك رايوندىن 7 ى, A  دەرىجىلىك رايوندىن 2 ى بار.& T9 [) V6 B4 _6 M6 P0 }' n9 q
داۋالاش:
- Y9 U9 f- w- }. c& d" v6 qپۈتۈن شەھەردە ھەر دەرىجىلىك داۋالاش ئاپراتىدىن جەمئىي 128ى بار بولۇپ،كېسەل كارۋىتىدىن 270 ى سەپلەنگەن.: e7 G# Z8 F- A1 C* w0 `: p  e
2. تەرەقىيات تارىخى:
/ f6 M( A6 h: t0 Z"ئالتاي" دېگەن سۆز ئالتايتېغىدىن كەلگەن.ئالتاي تېغى تارىختا ئالتۇنتاغ دەپ ئاتىلىپ كەلگەن،ئالتاي تۈرۈك تىلى ۋە مۇڭغۇل تىلىدا ئالتۇن دېگەن مەنىدە بولۇپ،مول ئالتۇن زاپىسى بار. 3 T  @. ^# j$ W/ Q$ }
مىلادىدىن ئىلگىرى 3-ئەسىر بۇرۇن ئىپتىدائى ئادەملەر ماكانلاشقان.كىيىن ھونلار، سىئانپىلار،تۈرۈكلەر بۇ يەردە ھۆكۈم سۈرگەن.
+ E' t% O, R4 Q4 cچىن سۇلالىسىنىڭ ئاخىرى خەن سۇلالىسىنىڭ باشلىرىدا ،دۆلىتىمىزنىڭ شىمالىدا ھونلار قۇدرەت تاپقان.ھونلار تەدرىجىي ھون مەھكىمىسىنى قۇرۇپ ھەر قايسى دۆلەت ۋە شىنجاڭنىڭ شىمالىي قىسنىدىكى قەۋىملەرنى باستۇرغان،داۋاملىق غەرىپكە تاجاۋۇز قىلىپ يىپەك يولى قاتنىشىنى ئۈزۈپ قويغان.غەرىبى خەن سۇلالىسىىڭ سىڭىپ كىرىشى بىلەن غەرىپتىكى دۆلەتلەر ئىتتىپاقلىشىپ ۋە قوشۇن تەشكىللەپ،ھونلارغا قارشى ئۇرۇش قىلىپ، تۇنجى غەلبىنى قولغا كەلتۈرگەن.مىلادىدىن ئىلگىرى 60-يىلى غەرىبىي دىيار قورۇقچى بەگ مەھكىمىسى قۇرۇلۇپ ھون مەھكىمىسىنىڭ ئورنىنى ئالغان.غەرىبىي خەن سۇلالىسىنىڭ ھونلار ئۈستىدىن غەلبە قىلىشى ئىلغار يېزا ئىگىلىك ئىشلەپچىقىرىش كۈچلىرىنىڭ قۇللۇق تۈزۈمدىكى ئارقىدا قالغان ئىشلەپچىقىرىش كۈچلىرىگە بولغان غەلبىسى ھېساپلىنىدۇ.649-يىلى تاڭ سۇلالىسى غەربى دىياردا  شىئەن قورۇقچىبەگ تەھسىس قىلدى.چىڭ سۇلالىسىنىڭ دەسلەپكى،ئوتتۇرا مەزگىللىرىدە بۇ رايونلار  مۇڭغۇللارغا تەۋە بولۇپ ،چىڭ سۇلالىسى قۇبۇقسار ئەمىرى ئەۋەتىپ بۇ رايونلارنى بىر تۇتاش باشقۇردى.: p& w& r) t- ~7 n: n# @7 B4 ?
11.jpg
. p8 c4 K+ W% I
شىنخەي ئىنقىلانىدىن كىيىن،ئالتاي ئىش باشقۇرغۇچى تەيىنلەپ بىۋاستە مەركەزگە قەرەشلىق بولدى.1919-يىلى ئاشەنداۋغا ئۆزگەرتىلىپ ئالتاي رەسمى شىنجاڭغا قاراشلىق نولدى.1949-يىلى ئاشەن رايونلۇق مەمۇرىي نازارەت ۋالىي مەھكىمىسىغا ئۆزگەرتىلدى،1954-يىلى گوۋۇيۇەن ئىلى قازاق ئاپتونۇم ئوبلاستى تەسىس قىلىپ ئالتاي ئالاھىدەرايونىغا ئۆزگەرتىلىپ،ئىلى قازاق ئاپتونۇم ئوبلاستغا تەۋە بولدى،1979-يىلىدىن بۈگۈنگىچە ئالتاي مەمۇرىي ۋالىي مەھكىمىسى دەپ ئاتىلىپ كەلمەكتە.% ~' i, a! d# T$ k' _; W8 G
3. جۇغراپىيلىك مۇھىتى
) p& y; |( D$ M$ E4 `/ _2 _# E, Dتەبئى شارائىت:
3 K1 ?. Q' _' F& O9 t# qئالتاي شىمالىي مۆتىدىل بەۋاغ سوغوق رايونى قۇرۇقلۇق ھاۋا كېلىماتىغا تەۋە،ئەتىياز شاماللىق،ياز يامغۇرلۇق،كۈز سالقىن،قىش سوغوق ھەمدە ئۇزۇن.ئالتاي ۋىلايىتى شىنجاڭ بويىچە سۇ بايلىقى مولرايونلارنىڭ بىرى.  
' N( w/ D4 p' |: ?  ~7 L4 _: Mبولۇپ،ئېرتىش دەرياسى ۋە ۋولگا دەرياسى ھەمدە چوڭ-كىچىك ئېقىنلاردىن 56سى بار.ئېرىتىش دەرياسى دۆلىتىمىزدىكى بىردىبىر شىمالىي مۇز ئوكيانغا قۇيۇلىدىغان دەريا،ۋولگا دەرياسى بولسا ئىچكى قۇرۇقلۇق دەرياسى.بۇرۇلتوقاي سۇ ئامبىرىنىڭ كۆلىمى 10تۈمەن گېكتار،10خىلدىن ئارتۇق بېلىق تۈرى بولۇپ،شىمالىي بېلىق يۇرتى دەپ تەرىپلىنىدۇ.يىللىق ئېقىم مىقدارى 133.7مىليارد كۇب مېتر.* W* N0 h# Y8 a% l* |
پۈتۈن شىنجاڭ يايلىقىنىڭ 14.3پىرسەنتىنى ئىگەللەيدۇ.ئالتاي دۆلىتىمىزدىكى ئالتەچوڭ ئورمانچىلىق رايونىنىڭ بىرى،ئورمان كۆلىمى 47.6گېكتارغا يېتىدۇ.ۋىلايەت تەۋەسىدە قېزىلما بايلىقىدىن84خىل بايقالغان بۇلۇپ،تەكشۈرۈپ ئېنىقلانغىنى 41خىل.بۇنىڭدىن  باشقا قىممەتلىك ئالماس ۋە كەم ئۇچرايدىغان مېتاللاربار.
" x: m) B7 V. M. K" v# B" V% sئالتاي ۋىلايىتىنىڭ تەبئى مەنزىرىسى گۈزەل،چىرايلىق،ئۆزگىچە تەبئى مەنزىرىسى بار.ئاساسلىق مەنزىرە رايونلىرىدىن قاناس مەنزىرە رايونى،بۇرچىن دەرياسى تەبئى قوغدىلدىغان رايونى،فۇخەي دېڭىز مېھمانخانىسى مەنزىرە رايونى،كىپىنەك جىلغىسى،ئاق قۇم كۆلى، شارقىرايدىغان قۇم تېغى 3 F+ F* t; S/ k1 j7 i3 a7 o% W# b
يەنەئېگىز تاغ،قالىق چوققا،تاش ئابىدە،شەمىرشەك قەدىمى قەبرىسى،يايلاق تاش ئادىمى،كىشىگە ھۇزۇر بېغىشلايدىغان سالقىن ھاۋاسى بار بولۇپ،ئۆزگىچە ساياھەتچىلىكنى راۋاجلاندۇرۇش ئۈچۈن ئەۋزەل شارائىتلار بىلەن تەمىنلەيدۇ.
) d4 X3 S% @+ d, O' D; r+ H1 iجۇغراپىيلىك ئورنى:! G/ }* ~9 y+ j1 X  _
10.jpg

' K. M8 a- M6 m7 _% hئالتاي ۋىلايىتى شىنجاڭ ئۇيغۇر ئاپتونۇم رايوننىڭ شىمالىي قىسمىغا،شەرقىي كەڭلىك85 °31ˊ37″—91°1ˊ15″  ،شىمالىي كەڭلىك5ˊ35″—49°10ˊ45″4°44نىڭ ئارىسىغا جايلاشقان.
0 D: `7 X) K4 T) H' Yشەرىقتىن شىمالغىچە ئىچكى مۇڭغۇل بىلەن قوشنا؛شىمالى،غەربى قىسمى ئايرىم ھالدا روسىيە،قازاققىستانبىلەن چېگىرلىنىدۇ،دۆلەت چېگرا سىىزىقى 1145مېتىر كېلىدۇ.يەر مەتدانى 17.1تۈمەن كىۋادىرات كىلومېتىر، شىنجاڭ ئوممىي يەر كۆلىمىنىڭ 7پىرسەنتىنى ئىگەللەيدۇ.2 M0 Q& s( `! X  f2 Q+ B( v/ N
4.بايلىقى
0 Z- g7 M5 S" I7 _4 Q' f3 N& Dسۇ بايلىقى:
9 O; E) ~9 C9 Q  ]3 S+ T: bئالتاي ۋىلايىتى شىنجاڭدىكى سۇ بايلىقى مول رايونلارنىڭ بىرى.ئېرىتىش دەرياسى،ۋولگا دەرياسى،چوڭ-كىچىك56ئېقىن باربۇلۇپ يىللىق ئېقىم مىقدارى 133.7مىلياردكۇپ مېتىر. . n& R* h: ]9 n- r( _
نۆۋەتتە پايدىلنىشقا بولىدىغان يەر ئۈستى ئېقىم مىقدارى28مىليارد كۇپ مېتىر،قالغىنى قازاققىستان جۇمھۇرىيىتى تەۋەسىدە.ئېرىتىش دەرياسى شىنجاڭدىكى2-چوڭ دەريا،دۆلىتىمىز تەۋەسىدىكى ئۇزۇنلىقى593كىلومېتىر،يىللىق ئېقىم مىقدارى 119مىليارد كۇپ مېتىر./ L* v) K- x0 `; w9 s
سۇ ئىنشائاتى:( P  I  y$ D( v" _, ?) R6 P: y
ئالتاي ۋىلايىتدە ساقلىنىدىغان سۇ  ئېنىرگىيسى مىقدارى 4750.71مېگاگېرتىس،سىغىمى2139مېگاگېرتىس.ئېرىتىش دەرياسىنىڭ دەريامەنزىرىسى شىنجاڭدىكى9چوڭ مەنزىرە رايونىڭ بىرى،ئالدىن پىلانلانغان سىغىمى150تۈمەن مېگاگېرتىس.پۈتۈن ۋىلايەتتە ھەرخىل سۇ ئامبىرىدىن 48ى بۇلۇپ،ئامبارنىڭ ئومۇمىي سىغىمى 9.36مىليارد  كۇپ مېتىر كېلىدۇ./ `# K0 q7 p9 F, q# {9 N! }
سۇ مەھسۇلاتلىرى بايلىقى:  p6 ^% \9 b! Y2 R5 Z9 _; g
ئالتاي ۋىلايىتىنىڭ بېلىقچىلىقنى راۋاجلاندۇرۇشقا ماس كېلىدىغان سۇ كۆلىمى بىر قەدەر چوڭ،كۆللەر جىق،بىرقەدەر چوڭ كۆللەردىن بۇرۇلتوقاي ناھىيىسىدىكى ۋولگا كۆلى مەملىكىتىمىزدىكى 10چوڭ تاتلىق سۇ كۆلىنىڭ بىرى،بېلىقچىلىق ئامبىرىنىڭ كۆلىمى 12.3تۈمەن كىۋادىرات مېتىر،يىللىق بېلىق مەھسۇلاتى 5000توننا،بېلىق تۈرلىرى كۆپ،سۈپىتى ئېسىل.بېلىق تۈرىدىن 34خىل بار بۇلۇپ ئىقتىسادى قىممىتى بىر قەدەر يۇقىرىسىدىن 18خىل بار.( r8 E# ?; N1 D4 H1 l+ t. f. @- n
قېزىلما بايلىقى:. Z) Y& j1 V0 r! B. l0 K
ئالتاي ۋىلايىتى ھەرخل قېزىش شارائىتىغا ئىگە،قېزىلما بايلىقى مول،مەملىكىتىمىزدىكى داڭلىق سېرىق ئالتۇن ۋە رەڭلىك مېتال ئىشلەپچىقىرىش رايونى. 5 Y! ?8 {7 {. ~3 F, T
5 N; g; x& T, D6 I- j
10.jpg
كان بايلىقى تۈرى تولۇق،ساقلىنىشى مول،داڭلىق گۆھەرلەر بار.ھازىر بايقالغان كان بايلىقى تۈرىدىن 11چوڭ تۈر،84خىلى بۇلۇپ تەكشۈرۈپ ساقلىنىش مىقدارى  شىنجاڭ بويىچەئالدىنقى ئورۇندا تۇرىدىغىنىدىن 21خىلى بار.چېگرا ئىچىدىكى قاراتۈڭكې مىس-نىكېل كانى بولسا  شىنجاڭدىكى ئەڭ چوڭ مىس-نىكېل  كانى بۇلۇپ،يۇشۇرۇن ئىقتىسادى كۈچى زور،كەلگۈسىدە دۆلىتىمىزدىكى 2-چوڭ مىس بازىسىغا ئايلانغۇسى. ئەۋزەل شارائىتقا ئىگە بولغان كان بايلىقى بولسا ئالتاي ۋىلايىتىنىڭ ئەڭ زور ئەۋزەللىكى،ئالتاينى ئېچىۋېتىش قۇرۇلۇشىنىڭ مۇھىم ئىقتىسادى تۈگۈنى.
" h" a3 J. p/ L* R2 m4 _چارۋىچىلىقى:
) Y$ |" s- r! K: {0 R* h% g1 }ئالتاي ۋىلايىتى قەدىمدىن "تۇپرىقى مۇنبەت،سۈيى ئەلۋەك"دەپتەرىپلەنمەكتە،ياخشى بولغانجۇغراپىيلىك ئەۋزەللىككە ئىگە بۇلۇپ،ئاپتونۇم رايونىمىزدىكى مۇھىم چارۋىچىلىق بازىسىنىڭ بىرى.! N' t) J4 ]& h( M
   8.jpg

7 V, A# ^; I! A1 i& y2006يىلى يايلاق كۆلىمى 14763.6تۈمەن مو بۇلۇپ،پەسىللىك پايدىلنىشچان يايلاق 1.47 مىليارد مو،يېزا ئىگىلىك ئومۇمىي ئىشلەپچىقىرىشن قىممىتىنىڭ 48.4 ىرسەنتىنى ئىگەللەيدۇ.
) c4 k0 t, O6 d2 g/ d8 fئالتاي قوي گۆشىنىڭ تەمى ئېسىل،بۇلۇپمۇ ئۆزگىچە ئۇزۇقلۇق قىمىتى ۋە داۋالاش قىممىتىگە ئىگە.خەلىقئارا بازاردا بازارلىق مەھسۇلات بولماقتا .يىقىنقى يىللاردىن بۇيان،ئالتاي چارۋىچىلىقى ئۇچقاندەك تەرەقىياتلارغا ئېرىشمەكتە.6 [- q3 R% x$ F9 l% U3 y. D* q9 A
5. مەمۇرىي رايونلارغا ئايرىش
# C/ L$ M4 u0 Yئاساسىي ئەھۋالى:2 \; M  G% H' ~) Q; T% E
ئالتاي ۋىلايىتى دائىرسىدە 1 ناھىيە دەرىجىلىك شەھەر:ئالتاي شەھىرى،6ناھىيە:بۇرچىن ناھىيسى،قابا ناھىيىسى،جېمىنەي ناھىيىسى،بۇرۇلتوقاي ناھىيىسى، كۆكتوقاي ناھىيسى ، چىڭگىل ناھىيىسى.جەمئى3 كوچا،13بازار،41يېزا،68مەھەللە،506كەنىت كومتېتى بار.ۋىلايەتلىك مەمۇرىي مەھكىمە ئالتاي شەھىرى ئازادلىق يولى 341-نومۇرغا جايلاشقان." M% E7 Z$ e( c: A& M  K  ?

( V* {1 x$ ]) e) m1 g 7.jpg
قاراشلىق رايون كۆلىمى:/ q1 D+ f+ `- Y& V/ `$ J5 m
ئالتاي ۋىلايىتى: 117989.21كىۋادىرات كىلومېتىر،64تۈمەن.
9 W$ O, V2 H! r1 H: w! Yئالتاي شەھىرى: يەر مەيدانى10852.43كىۋادىرات كىلومېتىر، نوپۇسى 23تۈمەن.پوچتا نومۇرى836500.خەلىق ھۆكىمىتى ئازادلىق يولىغا جايلاشقان.
' Z; j# F( d3 F8 J! rبۇرچىن ناھىيسى:يەر مەيدانى10369.45كىۋادىرات كىلومىتېر،نوپۇسى 7 تۈمەن.پوچتا نۇمۇرى836600.ناھىيلىك خەلىق ھۆكىمىتى بۇرچىن بازىرىغا جايلاشقان., a9 W8 _# M" @! S- w
كۆكتوقاي ناھىيسى:يەر مەيدانى32327كىۋادىرات كىلومېتىر،نوپۇسى9تۈمەن.پوچتا نۇمۇرى836100.ناھىيلىك خەلىق ھۆكىمىتى قۇئېرتىش بازىرىغا جايلاشقان.  _; i: H& u. [' @' e
بۇرۇلتوقاي ناھىيىسى:يەر مەيدانى33319.38كىۋادىرات كىلومېتىر،نوپۇسى 7تۈمەن.پوچتا نۇمۇرى836400.ناھىيلىك خەلىق ھۆكىمىتى بۇرۇلتوقاي بازىرىغا جايلاشقان.( `4 d: ?) n* P9 d) Q; [2 P
قابا ناھىيسى:يەر مەيدانى8185.55كىۋادىرات كىلومېتىر،نوپۇسى8تۈمەن.پوچتا نومۇرى836700.ناھىيلىك خەلىق ھۆكىمىتى ئاقچى بازىرىغاجايلاشقان.
6 a; ~, s8 G) \; bچىڭگىل ناھىيسى:يەر مەيدانى 15790.36كىۋادرات كىلومېتىر،نوپۇسى6تۈمەن.پوچتا نومۇرى836200.ناھىيلىك خەلىق ھۆكىمىتى چىڭگىل بازىرىغا جايلاشقان.3 k6 P% ^$ Z: }2 _. g1 I+ S
جىمىنەي ناھىيسى:يەر مەيدانى7145.04كىۋادىرات كىلومېتىر،نوپۇسى4تۈمەن.پوچتا نومۇرى836800.ناھىيلىك خەلىق ھۆكىمىتى توپتېرەك بازىرىغا جايلاشقان.
5 E0 p, B, u4 B, ~. A3 f6.ئىقتىسادى
7 q# @! V' N" b% F4 ^, I2010-يىلدىكى ۋىلايەتنىڭ ئىقتىسادى تەرەقىيات ئەھۋالى:
) q8 j, T: D% @(1) خەلق ئىگىلىكىنىڭ ئېشىشى مۇقىم.ۋىلايەت ئىشلەپچىقىرىش ئومۇمىي قىممىتى134.86مىليارد يۈەنگە يەتكەن بولۇپ،ئالدىنقى يىلغا سېلىشتۇرغاندا 10.10پىرسەنىت ئاشقان،بۇنىڭ ئىچىدە 1-كەسىپ29.58مىليارد يۈەن،3.90پىرسەنىت ئاشقان؛2-كەسىپ58.58 مىليارديۈەن،12.00پىرسەنىت ئاشقان؛3-كەسىپ46.70مىليارد يۈەن،11.80پىرسەنىت ئاشقان.  H; z# n- o: E- J. D
(2)مەبلەغ سېلىشقا تۈرتكە بولۇش كۆرۈنەرلىك.يىللىق قانات يايدۇرۋاتقان تۈر709،مۇقىم ئىشلەپچىقىرىش مەبلىغى 105.09مىليارديۈەن،40.00پىرسەنىت ئاشقان.سودىگەر چاقىرىش مەبلىغى 80.53مىليارد يۈەن،62.84پىرسەنت ئاشقان.4 C8 T7 a% }; I" M7 K  {
(3)سىرىتقا ئېچىۋېتىش سۈرئىتى تېز.ۋىلايەتنىڭ تاشقى سودا ئىمپورت-ئېكسپورت قىممىتى6.86مىليارديۈەن،ئالدىنقى يىلدىكىگە سېلىشتۇرغاندا 45.51پىرسەنىت ئاشقان،ئۇدا3يىل تېزسۈرئەتلىك ئېشىش ھاكىتىنى ساقلاپ كەلمەكتە.
7 m( w: g7 L7 |: }' G" m& [(4)خەلىق تۇرمۇشى ئۆزلۈكسىز ياخشىلانماقتا.دېھقان چارۋىچىلارنىڭ وتتۇرچە كىرىمى 5138 يۈەن،ئالدىنقى يىلدىكىگەسېلىشتۇرغاندا،336يۈەن ئاشقان.قايتا ئىشقا ئورۇنلىشى قېتىم سانى 4.32تۈمەن قېتىمغا يەتكەن بۇلۇپ ئىشسىزلىق نىسبىتى2.9پىرسەنىت.! T. B6 n1 x( M0 }5 F
2011يىلدىكى ۋىلايەتنىڭ ئىقتىسادى تەرەقىيات ئومۇمىي تەلىپى ۋە نىشان ۋەزىپىسى:8 i: g' {* H  p, u1 ^' G8 K
ئومۇمىي تەلىپى:دېڭشىياۋپىڭ نەزىريسى ۋە ئۈچكە ۋەكىللىك قىلىش مۇھىم ئىدىيسىنى يىتەكچى قىلىپ،ئىلمىي تەرەقىيات قارشىنى چوڭقۇر يەكۈنلەپ،ئىقتىسادى تەرەقىياتنى ئاساسى لىنىيە قىلىپ،يېڭى تىپتىكى ئىگىلىكنى راۋاجلاندۇرۇپ،تېخىمۇ چوڭقۇرلاپ ئىسلاھات ئېلىپ بېرىپ ،خەلىق تۇرمۇشىنى ياخشىلاپ،تىرىشىپ  باي-باياشات،مەدەنىي،ئىناق ئالتاي بەرپا قىلىش.8 e" {9 O2 {% D8 u8 N0 U
ئاساسىي نىشانى:ۋىلايەتنىڭ ئىشلەپچىقىرىش ئومۇمى قىممىتنىڭ 155مىليارد يۈەن،ئېشىشىنىڭ 12پىرسەنىتتىن يۇقىرى بۇلىشىنى ئەمەلگە ئاشۇرۇش.دېھقان چارۋىچىلارنىڭ ئومۇمىي كىرىمىنىڭ 500يۈەندىن ئېشىشىنى كاپالەتكە ئىگە قىلىشنى،ئىشسىزلار نىسبىتىنى 3.5پىرسەنىت ئەتراپىدا كونتىرول قىلىشنى،نوپۇسنىڭ تەبئى ئېشىشىنى 11.5 پىرسەنىت ئەتراپىدا كونترول قىلىشنى ئەمەلگە ئاشۇرۇش.
3 S* B5 p  I+ ]& S% N' B" I7.مەدەنىيەت سەنئىتى
2 R- x0 c- W+ pئېيتىشىش:6 l+ `' S; D! b8 J# k
ئېيتىشىش بولسا قازاق مىللىتىنىڭ تەبرىكلەش پائالىيتىنىڭ بىرى.ھەر يىلى ئۇسۇل ئوينىيالايدىغان  چارۋىچىلار يىغىلىپ ،دومبۇرانى ئېلىپ قوشاق توقۇپ ،دومبۇرا چېلىپ ئېيتىشىشنى شەكىللەندۈرىدۇ.
- g' o4 L6 N9 U! V% R0 G 6.jpg
4 a0 R) o4 Z. q- S
ئالتاي ۋىلايىتىنىڭ ئېيتىشىشى ھەر ئىككى يىدا بىر قېتىم،ھەر قايسى ناھىيە شەھەرلەر نۆۋەت  بويىچەئۆتكۈزىلىدۇ.1997-يىلغىچە 11قېتىم ئۆتكۈزۈلۈپ بولدى،كۆلىمى بىر قەدەر چوڭ.ئۇنىڭدىن سىرىت قابا ناھىيسىمۇ ھەر ئىككى يىدا بىر قېتىم ،ھەر قايسى يېزىلار نۆۋەت بويىچە ئۆتكۈزىدۇ،ۋاقتى 3 كۈن بولىدۇ.كۆكتوقاي ناھىسى يىلدا بىر قېتىم ئۆتكۈزىدۇ.ئېيتىشىش قازاق مىللىتنىڭ ئەنئەنىۋى  پائالىيتى،ھەم ئەڭ قىزىيدىغان بايراملارنڭ بىرى.
+ D7 |" o5 K4 n& E- g. E# s: Oقىز تالىشىش:+ y3 |, O1 a8 |6 k7 X3 c
قىز تالىشىش قازاق ياشلىرىنىڭ ياقتۇردىغان ئات ئۈستىدىكى تەنتەربىيە پائالىيتى،ھەم قىز-ئوغۇللارنىڭ مۇھەببەت ئىزھار قىلىشنىڭ ئالاھىدە شەكلى.قىز تالىشىش ئادەتتە ياز پەسلىدە كەڭرى كەتكەن يايلاقتا ئېلىپ بېرىلدىغان بولۇپ،دېھقان-چارۋىچىلار يىراق جايلاردىن كۆرگىلى كېلىدۇ.بۇ ئويۇن ئادەتتە نەچچە سائەت داۋاملىشىدۇ،يىگىتلەر نۆۋەت بويىچە قىزلارنى قاتنىشىشقا تەكلىپ قىلىدۇ،كۆپچىلىك قانغۇچە ئوينايدۇ.قىز تالىشىش يەنە يايلاقتىكى ياشلارنىڭ كونا قائىدىگە قارشى تۇرۇپ،كوللىكتىپ نىكاھلىنىش ۋە ئەركىن مۇھەببەتلىشىشنڭ بىر خىل شەكلى.ياش قىز-ئوغۇللار قىز تالىشىش ئارقىلىق ئۆز-ئارا تونۇشىدۇ،ئۆز-ئارا چۈشىنىشىدۇ،ئەڭ ئاخىرىدا مۇراد-مەقسىدىگە يېتىشىدۇ.قىز تالىشىش كۆپىنچە ھېيىت-بايراملاردا ئۆتكۈزۈلىدىغان بۇلۇپ مىللى مەدەنىيەتنىڭ مۇھىم بىر قىسمى.قىزغىن،مېھماندوسىت قازاق قىزلىرى يىراقتىن كەلگەن ساياھەتچىلەرنى بۇ ئات ئۈستىدىكى كۆڭۈل ئېچىش پائالىيتىگە تەكلىب قىلىدۇ.  `8 c; m$ \. ~; E
ئوغلاق تارتىش:
) `, ^7 V0 N4 u5 F' K9 g'ئوغلاق تارتىش قازاقلارنىڭ ئات ئۈستىدىكى كۆڭۈل ئېچىش پائالىيتى،شۇنداقلا بىر خىل قارشىلىشىش، كەسكىن تالىشىش،كوللىكتىپچانلىق،قەيسەرلىك ۋە ئەقىل-پاراسەت بىرلەشتۇرۈلگەن ئات ئۈستىدىكى تەنتەرنىيە پائالىيتى.ئوغلاق تارتىشىش باشلانغاندىن كىيىن قاتناشقۇچىلار يىراقتىن ئات چاپتۇرۇپ كېلىپ بوغۇزلانغان ئوغلاقنى تالىشىدۇ،ئىككى گۇرۇپپا قايتا-قايتا كۈچ سىنشىش ئارقىلىق ئوغلاق تارتىۋېلىندۇ،ئەڭ ئاخىرىدا غەلبە قىلغۇچى ناغرا-سۇناي ساداسى ئىچىدە ئولجىسىنى ئېلىپ مەيداندىن ئايرىلىدۇ.6 l. s* Y9 S9 M
5.jpg

4 ~0 ~5 ^! }- x$ R& F# zئاي ئۇسۇلى:
( L7 y& u; U! Gئاي ئۇسۇلى بىرخىل كەڭرى تارقالغان قازاق خەلقى ئارىسىدىكى كوللىكتىپ ئۇسۇل،قىز ئوغۇللار سەپكە تىزىلىپ ياكى ھالقىسىمان بولۇپ ئوينايدۇ.بۇ ئۇسۇل قازاق ياشلىرىنىڭ ھېسيات ئالماشتۇردىغان بىر خىل شەكلى.قازاق مىللىتى ھەر يىلدا ھەر خىل كۆڭۈل ئېچىش پائالىيتىنى ئورۇنلاشتۇرىدۇ،بىر كۈنلۈك قاينام تاشقىنلىقتىن كىيىن ياشانغانلار ۋە بالىلار چارچاپ ئۆيلىرىگە قايتىپ ئارام ئېلىشىدۇ،بىر توپ ياشلىقى ئۇرغۇپ تۇرغان ياشلار ۋە قىزلار يايلاقتا قېلىپ مۇزىكىغا تەڭكەش ئۇسۇل ئويناپ ئۆزىنىڭ ئۇسۇل ھەمراھىنى ئىزدەيدۇ.
* j  ~6 }( b, u$ n1 J! z( uئۈچەككە كىرىش بايرىمى:% B% Z" L/ p7 K, Q( w- ]* t3 r
ئۈچەككە كىرىش بايرىمى قاناس كۆلى ئەتراپىدىكى تۇۋالارنىڭ ئالاھىدە بايرىمى- j/ `7 I4 T" `7 M  G
4.jpg

+ O4 a* T) L! A! ]1 @.ھەر يىلى 10-ئاينىڭ 25- كۈنى پۈتۈن ياز،كۈز پەسلىدە سىرىتتىكى چارۋىچىلار  ئۆيلىرىگە قايتىپ قىش ئۆتكۈزىدۇ.خەيىرلىك بولۇش ئۈچۈن چارۋىچىلار تاۋاپ قىلىپ ئۇزۇن قىشتىن ئوڭۇشلۇق ئۆيغشنى ئۈمىد قىلىدۇ.مۇراسىم ئاخىرلاشقاندىن كىيىن كىشلەر ئۆيلىرىگە قايتىپ پانۇس ياقىدۇ،شۇڭا يەنە پانۇس بايرىمى دەپمۇ ئاتىلدۇ.' V! E  c5 b7 I& l( Y. u
ئوبا بايرىمى:
- b9 O2 {7 o% d! x$ R" E 3.jpg
2 z; y- K+ Y4 A% @' C; s
ئوبا بايرىمى مۇڭغۇللارنىڭ ئۇزاق تارىخقا ئىگە بايرىمى،ھەر يىلى 7-8ئايلار مەزگىلىدە،مۇڭغۇللار ئائىلە بويىچە يىغىلىپ خۇشال-خورام ھالدا بايرام ئۆتكۈزىدۇ.
. k7 K$ @: F8 Y- i2 U# K: \* c/ e ; ^8 v9 M! i# k* v. ]3 Z; m6 f  ]
كىشلەر قېمىز ۋە كاۋاپلىرىنىبىر يەرگە يىغىپ بەيگە مۇسابىقىسى،چېلىشىش،ئوقيا ئېتىش قاتارلىق پائالىيەتنى ئۆتكۈزۈپ بولغاندىن كىيىن،پۈتۈن ئەر-ئايال جەم بولۇپ قېمىز ئىچىپ،كاۋاپ يەپ،خۇشال-خورام بايرام ئۆتكۈزىدۇ.
% G" C) \" L) w) B- t* Z8.مائارىپ3 Q. j; f8 L- z
تۇللۇق ئوتتۇردىن ۋىلايەتلىك 1- ئوتتۇرا،2-ئوتتۇرا،3-ئوتتۇرا،پىداگوگىكا تۇللۇق ئوتتۇرا،سەھىيە مەكتىپى بۇنىڭدىن باشقا ئالتاي كەسپى تېخنىكا مەكتىپى بار.
0 u. T4 }2 ?$ U* O' A9 B9. ساياھەت& C7 \4 u6 G0 m, p  S6 `
ئالتاي ۋىلايىتى ئېگىز تاغ،ئورمانلىق  بىكەن قاپلانغان،ساياھەت بايلىقى ھېساپلىنىدىغان ئورۇندىن 185ى بار  بولۇپ،بۇنىڭ ئىچىدە يۇقىرى دەرىجىلىك ئورۇندىن 106 سى بار."ئىنسانلار مۇنبەت تۇپرىقى"،"جۇڭگودىكى مۆجىزە"دەپ تەرىپلىنىۋاتقان دۆلەتA5دەرىجىلىك ئېكولوگىيلىك مەنزىرە رايونى قاناس شىنجاڭنىڭ ئىكى چوڭ تۈرىنىڭ بىرى بۇلۇپ تاللانغان،دۆلەت دەرىجىلىك داڭلىق تەبئى مەنزىرىسىگە ئىگە.ئالتاي تېغى شىنجاڭ يايلاق تارىخى مەدەنىيتى توپلاشقان جاي،كان بايلىقى مول،ناھايتى يۇقىرى پەن-تېخنىكا ۋەساياھەت قارىشى قىممىتىگە ئىگە،ئىنسانلار ئەڭ بۇرۇن قار تېيلىشنى باشلىغان جاي دەپ ئاتىلىپ كەلمەكتە.
" g5 h4 E: e; N7 W2 n 1.jpg
9 I1 H( i# ]6 u- Z, j( w3 }
10.يەرلىك ئالاھىدە مەھسۇلاتى$ ?: o5 H, t# ^% k; Y! B6 m5 _5 w0 J
ئىسمى تايمېن سالمون بېلىقى،سالمون بېلىق تۈرىگە تەۋە،دۆلەت تەرىپىدىن ئىككىنچى دەرىجىلىك قوغدىلىدىغان ھايۋان.شىنجاڭ چېگرىسى ئىچىدە پەقەت ئېرىتىش دەرياسى ئېقىنىغا تارقالغان،بۇلۇپمۇ قاناسنىڭ قىزىل بېلىقى بەك داڭلىق،ئادەتتە قاناسقا كەلگەن ساياھەتچىلەر قاناس قىزىل بېلىقىنى كۆرمەي كەتمەيدۇ.
( V2 n+ V. S2 Q8 J& hقىزىل بېلىقنىڭ ئەڭ چوڭىنىڭ ئۇزۇنلۇقى 10مېتىر،بېشىىڭ دېئامېتىرى1.5مېتىر،ئېغىرلىقى 2 توننا ئەتراپىدا كېلىدۇ.قىزىل بېلىق قىممەتلىك بېلىق تۈرىگە كىرىدۇ،گۆشىنىڭ رەڭگى ھال رەڭ،مېزىلىك،ئۇزۇقلۇق قىممىتى ئىنتايىن يۇقىرى،ساياھەتچىلەر ئىنتايىن ياقتۇرىدۇ.
7 }) t% l; p7 g- Wئالتاي چوڭ قۇيرۇقلۇق قويى( _- Z+ t/ r, C
ئالتاي چوڭ قۇرۇقلۇق قويى مەملىكىتىمىزدىكى داڭلىق قوي تۈرىدىن،ئاساسلىقى ئالتاي تاغلىرى ئەتراپىدا ياشايدۇ.
) |/ h" C6 _5 k! W; Dئالتاي چوڭ قۇيرقلۇق قويى ئۇزۇن تارىخنى بېشىدىن كەچۈرۈش جەريانىدا يېتىلگەن.ئاساسلىق ئالاھىدىلىكى سوغوققا قارشى تۇرۇش ئىقتىدارى كۈچلۈك،ماسلىشىشچانلىقى يۇقىرى،قۇيرۇقى ئالاھىدە چوڭ بۇلۇپ بەدەن ئېغىرلىقىننڭ تۆتتىن بىرىگە توغرا كېلىدۇ.چوڭ قۇيرۇقلۇق قوي ئادەتتە ئېگىز،بەدىنىنىڭ ئۇزۇنلۇقى يېشىنىڭ ئېشىشىغا ئەگىشىپ ئۆزگىرىدۇ.يېشى كىچىكلىرى ئېگىز،بەدىنى ئۇزۇن بولىدۇ.
0 P7 b  ]2 l2 `2 ?8 d; t7 C- Jيەر مەدىكى موگۇسى$ B5 v7 ?" Y9 _2 T
يەر مەدىكىنىڭ يىلتىزىنىڭ ئۇزۇنلىقى 0.5-1.0مېتىرغىچە،بۇغۇمياللۇغى ۋە شامالداراشنى داۋالاشتىكى دورىلىق ئۆسۈملۈك.يەر مەدىكى موگۇسى بىرخىل يەر مەدىكى يىلتىزىدىكى ئاق رەڭلىك يۇمىلاق موگۇ،ئوتتۇرچە دېئامېتىرى 8-9مىللىمېتىر،ئەڭ چوڭى 20مىللىمېتىرغا يېتىدۇ،يەر مەدىكى موگۇسىنىڭ ئۆسۈپ يىتىلىشى ئۇزۇن،يامغۇردىن كىيىنكى ھاۋا ئوچۇق ۋاقىىتتا تېز ئۆسىدۇ.
& r" U5 t8 M+ _; C4 `1 U7 x6 f2 Qيىقىنقى يىللاردىن بۇيان كىشلەر يەر مەدىكى موگۇ باكتىريىسىنى تەتقىق قىلىپ ياساپ چىقىپ،1997-يلى تەستىقتىن ئۆتكۈزۈپ،ھازىر ئالتاي ۋىلايىتى تەۋەسىدە سىناق تەرىقىسىدە ئىشلەپچىقىرىپ،كىشلەرنىڭ بىر خىل قىممەتلىك يېشىل مەھسۇلاتقا بولغان  تەلپۈنۈشىنى تەرەققى قىلدۇرۇپ، خېرىدارلارنىڭ تالىشىپ سېتىۋېلىش ئېھتىياجىنى قامدىدى.
2.jpg
11.jpg
2.jpg
كىرگەندىن كېيىن ئىنكاس يازالايسىز كىرىش | تىزىملىتاي

رەسىمسىز نۇسخا|يانفون نۇسخىسى|qadam   

GMT+8, 2017-12-17 23:57 , Processed in 0.356729 second(s), 22 queries .

Powered by Discuz! X2.5 Licensed

© 2001-2012 Comsenz Inc.

چوققىغا قايتىش